SSDs: Τι είναι και πώς αναβαθμίζουν την απόδοση του υπολογιστή σου

Καθώς οι τιμές του hardware συνεχίζουν, ελέω data centres, να βρίσκονται ψηλά, η αναβάθμιση του σκληρού δίσκου συνιστά την πιο συμφέρουσα οικονομικά επιλογή για την ουσιαστική αναβάθμιση της απόδοσης του υπολογιστή σου. Ακόμα και αν δεν «πειράξεις» τίποτα στον επεξεργαστή και τη μνήμη, η αντικατάσταση του HDD από έναν SSD θα δώσει νέα δυναμική ακόμα και σε ένα παλιό σύστημα. Ένας SSD προσφέρει πολλαπλά οφέλη γι' αυτό και αποτελεί την standard επιλογή σε επίπεδο σκληρού δίσκου στους νέους υπολογιστές. Αν αντιμετωπίζεις συχνά lagging ή ο δίσκος σου αποκρίνεται πιο αργά από το αναμενόμενο, η λύση μπορεί να βρίσκεται στην αντικατάσταση του σκληρού.

SSDs: Οδηγός για αρχάριους

Αρχικά να ορίσουμε τι είναι οι SSDs. SSD είναι τα αρχικά του "Solid State Drive" (στα ελληνικά Δίσκος Στερεάς Κατάστασης). Αντί για περιστρεφόμενους δίσκους και κινούμενες κεφαλές ανάγνωσης και εγγραφής, που χρησιμοποιούν οι συμβατικοί σκληροί δίσκοι (HDD), οι SSDs χρησιμοποιούν μνήμη flash, παρόμοιες με αυτές των USB sticks. Χωρίς κινούμενα μέρη, οι SSDs δεν επηρεάζονται το ίδιο εύκολα από κραδασμούς, ενώ ο χρόνος που χρειάζονται για να επεξεργαστούν τα δεδομένα μετριέται σε μερικές δεκάδες εκατομμυριοστά του δευτερολέπτου, έναντι αρκετών χιλιοστών στους HDD.

To δεύτερο σημαντικό στοιχείο που πρέπει να έχει κανείς υπόψη μιλώντας για σκληρούς δίσκους είναι τα πρωτόκολλα επικοινωνίας. Οι δύο λέξεις που θα πρέπει να συγκρατήσεις όντας «αρχάριος» είναι το SATA και το NVMe. Το SATA σχεδιάστηκε πριν την έλευση των SSDs, που σημαίνει πως δεν αξιοποιούν στο έπακρο τις δυνατότητές τους. Αυτό βέβαια δε σημαίνει πως ένας SSD δίσκος με πρωτόκολλο SATA δεν συνιστά αναβάθμιση σε σχέση με τους HDDs, κάθε άλλο. Το NVMe είναι πρωτόκολλο σχεδιασμένο ειδικά για τους SSDs και αποτελεί το πρότυπο πρωτόκολλο για τα σύγχρονα αποθηκευτικά μέσα. Πριν από κάθε αγορά SSD είναι βασικό να τσεκάρεις τις προδιαγραφές του σκληρού δίσκου αλλά και της motherboard.

Για απλή χρήση, η διαφορά ανάμεσα σε SSD τύπου SATA και NVMe δεν είναι μεγάλη. Για πιο απαιτητικές εργασίες όμως ο τύπος NVMe είναι αυτός που προτείνεται. Σε κάθε περίπτωση, η διαφορά ταχύτητας ανάμεσα σε HDD και SSD είναι τεράστια, οπότε το πρωτόκολλο επικοινωνίας δεν είναι κάτι που θα πρέπει να σε απασχολεί αν ο σκληρός σου έχει ακόμα μηχανικά μέρη.

Ποια τα πλεονεκτήματα ενός SSD;

Οι SSD αποτελούν σήμερα το σύγχρονο πρότυπο αποθήκευσης δεδομένων και υπερέχουν κατά πολύ των συμβατικών σκληρών δίσκων σε τομείς όπως η ταχύτητα, η αξιοπιστία, η ενεργειακή απόδοση και τα επίπεδα θορύβου.

Το πιο εμφανές πλεονέκτημα είναι η ταχύτητα. Με έναν SSD το λειτουργικό σύστημα boot-αρει σε ελάχιστα δευτερόλεπτα, οι εφαρμογές φορτώνουν γρηγορότερα, η προσπέλαση των αρχείων γίνεται ταχύτατα και οι διάφορες ενημερώσεις ολοκληρώνονται χωρίς καθυστερήσεις. Η διαφορά στην ταχύτητα των SSDs γίνεται εμφανής στο mulitasking ή κατά τη χρήση λογισμικού, απαιτητικού σε πόρους. Οι τελευταίας γενιάς δίσκοι τύπου NVMe υπόσχονται ακόμα μικρότερους χρόνους αλλά ακόμα και με έναν καλό SSD τύπου SATA, τα αποτελέσματα θα είναι απολύτως ικανοποιητικά.

Όσον αφορά την αντοχή -και επομένως την αξιοπιστία του δίσκου- σε βάθος χρόνου, οι HDD είναι ευαλώτοι σε φθορές και βλάβες λόγω των κινούμενων μερών τους. Ακόμη και οι πιο μικροί κραδασμοί μπορούν να προκαλέσουν αλλοίωση δεδομένων, συχνό lagging και απρόσμενα κρασαρίσματα. Στον αντίποδα, οι SSD δεν έχουν μηχανικά μέρη αφού, όπως αναφέραμε, αποθηκεύουν τα δεδομένα σε μνήμη flash. Έτσι, έχουν μεγάλυτερη διάρκεια ζωής και εγκυμονούν λιγότερους κινδύνους ξαφνικής απώλειας δεδομένων.

Η έλλειψη μηχανικών μερών συνεπάγεται επίσης ελάχιστους θορύβους. Συγκριτικά με τους συμβατικούς σκληρούς, οι SSD περνούν σχεδόν απαρατήρητοι. Εδώ γλυτώνεις από ενοχλητικούς ήχους όπως είναι π.χ. η δόνηση του περιβλήματος του δίσκου. Μπορεί στην καθημερινότητά σου κάτι τέτοιο να διαφεύγει της προσοχής σου, τα χαμηλά επίπεδα θορύβου είναι απαραίτητα για όσους εργάζονται βραδινές ώρες, ηχογραφούν ή αποζητούν την απόλυτη συγκέντρωση χωρίς περισπάσεις.

Η ενεργειακή απόδοση είναι ένα ακόμη πλεονέκτημα των SSDs που συχνά παραβλέπεται. Ο HDD χρειάζεται συνεχή ρεύμα για να περιστρέφεται ο δίσκος και να λειτουργεί ο βραχίονας, ενώ ο SSD καταναλώνει ελάχιστη ενέργεια λόγω της έλλειψης μηχανικών μερών. Για τις επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν καθημερινά πολλά συστήματα, αυτό σημαίνει εξοικονόμηση ενέργειας και, κατ' επέκταση χρημάτων. Και για έναν απλό χρήστη όμως η ενεργειακή αποδοτικότητα των SSDs προστατεύει καλύτερα το εσωτερικό από τις υψηλές θερμοκρασίες, μειώνοντας τον θόρυβο των ανεμιστήρων. 

Ώρα για αναβάθμιση; Ώρα για Public!

Δεν αποκλείεται επομένως τα προβλήματα του υπολογιστή σου να οφείλονται -έως έναν βαθμό- στον σκληρό σου δίσκο. Το πέρασμα από έναν HDD σε έναν SSD θα δώσει νέα πνοή στο συστήμά σου και αποτελεί, όπως είπαμε, την πιο value for money αναβάθμιση που μπορείς να κάνεις, χωρίς να μπλέξεις με RAM, επεξεργαστές και motherboards. Αν τα προβλήματα επιμένουν, η ομάδα των Public θα σε κατευθύνει ώστε να βρεις την πιο αποδοτική λύση ή τον νέο σου υπολογιστή αν έχει φτάσει το πλήρωμα του χρόνου.